Obenan

Obenan BriefingKapsamlı Briefing

Görünür bir yapay zekâ yanıtı müşteri demek değildir

Yapay zekâ yanıtında anılmak ayrı, müşteri kazanmak ayrı bir olaydır. ABD'deki bir Google Search deneyi yayıncılara giden tıklamaları ölçtü, müşterileri değil.

Tek cümlede

Bir rapor yalnızca adınızın geçtiğini söyleyebiliyorsa bildiğiniz şey budur. Sonrasındaki her aşamanın kendi sayısına ihtiyacı vardır.

Kaynakları okuyun

Kanıtlar

18,8yüzde puan daha düşük

Normal Google Search ile karşılaştırıldığında, AI Mode grubuna atanmak dış sitelere tıklama oranını 18,8 yüzde puan azalttı

KaynakMakalenin arXiv HTML tam metniarXiv'de ön baskı, 18 Ağustos 2026'da gönderildi. ABD'de Chrome ve Google Search kullanan yetişkinler; Mart 2026'da yedi günlük müdahale. 30 Ağustos 2026'da kontrol edildi.

Yayımlandı
5 Eylül 2026
Biçim
Kapsamlı Briefing
Kaynaklar
2 kamuya açık birincil kaynak
Dayanak
Önceden kayda geçirilmiş ABD saha deneyi, kamuya açık ön baskı

Bir yapay zekâ yanıtında adınızın geçmesi ayrı, müşteri kazanmanız ayrı bir olaydır. ABD'de Google Search üzerinde yapılan bir deney, yayıncı sitelerine giden tıklamaları ölçtü; müşterileri değil.

01Sahne

Eskiden bir tıklamayla başlayan iş, artık yanıtın içinde bitebilir

Varsayımsal sahneİşleyişi açıklamak için kurgulanmış bir durum. Gerçek bir işletme, müşteri veya yanıt anlatılmıyor.

Varsayımsal bir durum düşünün: Bir işletme sahibi görünürlük raporunu açıyor ve işletmesinin adını bir yapay zekâ yanıtında görüyor. Rapor, gerçekten yaşanmış tek bir olayı gösteriyor. İşletmenin adı geçmiş. Ama birinin yanıttan ayrıldığını, siteye girdiğini, telefon ettiğini, rezervasyon yaptığını veya işletmeye geldiğini göstermiyor.

Değişen şey, yanıt arayışının nerede bittiği. Arama motoru yeterince eksiksiz bir yanıtı kendisi verdiğinde, bir web sitesine geçmek isteğe bağlı hale geliyor. Rapor hareketli görünse de sonrasında hiçbir şey olmayabiliyor. Bu yüzden yararlı soru artık yalnızca görünür olup olmadığınız değil. Adınızın geçmesinden müşteri kazanmaya uzanan zincirin nerede işlediği, nerede durduğu.

02Kanıtlar

Adınızın geçmesiyle müşteri kazanmanız arasında beş ayrı durum var

Bir yapay zekâ yanıtı ile ödeme yapan bir müşteri arasında beş ayrı durum bulunur:

Bir yanıt ile müşteri arasındaki beş durum

  1. Aşama 1

    Adı geçti

    Yanıt işletmeden söz eder.

    Ölçülmedi

  2. Aşama 2

    Kaynak gösterildi

    Yanıt, işletmeyle bağlantılı bir kaynağa işaret eder.

    Ölçülmedi

  3. Aşama 3

    Dışarı yönlendirildi

    Bir kişi yanıttan ayrılıp harici bir siteye veya sayfaya gider.

    Ölçüldü

  4. Aşama 4

    Adım atıldı

    Bir kişi telefon eder, rezervasyon yapar veya sipariş verir.

    Ölçülmedi

  5. Aşama 5

    Müşteri süreci tamamlandı

    Verilen söz yerine getirilir ve gerçek bir müşteri sonucu ortaya çıkar.

    Ölçülmedi

Google Search deneyi bu durumlardan hangisini gerçekten ölçtü? Her durum, bir sonraki gerçekleşmeden de yaşanabilir.

Ölçüldü
Aramalar üzerinden ölçülen, Google'dan dış sitelere giden tıklamalar
Ölçülmedi
Bu deneyde ölçülmedi

Bunların her biri, bir sonraki gerçekleşmeden yaşanabilir. Tek bir görünürlük puanı hangi halkanın işlediğini, hangisinin koptuğunu söyleyemez. Dolayısıyla ne yapmanız gerektiğini de gösteremez.

03Kanıtlar

Google Search deneyi neyi ölçtü?

Mart 2026'da University of Pennsylvania ve Northeastern University araştırmacıları, ABD'de Chrome ve Google Search kullanan yetişkinlerle bir saha deneyi yaptı. Her katılımcı yedi gün boyunca üç koşuldan birine atandı: Google olduğu gibi bırakıldı, AI Overviews gizlendi veya bütün aramalar AI Mode'a yönlendirildi. Çalışma önceden kayda geçirilmişti. Yani temel sorular ve analiz planı, doğrulayıcı sonuçlar incelenmeden önce yayımlanmıştı.

En açık bulgu, Google'dan dışarı giden tıklamalarla ilgili. Normal Google Search ile karşılaştırıldığında, AI Mode grubuna atanmak dış sitelere tıklama oranını 18,8 yüzde puan, günlük arama oturumu sayısını ise 0,92 azalttı. AI Overviews'u gerçekten gizlenen katılımcılarda, tıklama oranı ters yönde, 8,8 yüzde puan arttı. Bu iki sayı farklı soruları yanıtlıyor; tek ve kusursuz bir karşılaştırmanın iki yarısı değil. Ayrıntılı kanıt bölümü bunun nedenini açıklıyor.

Kullanıcı deneyiminde bunu telafi eden bir iyileşme olmadı. AI Mode'a atanan kişiler, Google'ı değişiklik olmadan kullananlara kıyasla daha düşük güven, yararlılık, memnuniyet, kontrol hissi ve alaka düzeyi bildirdi. AI Overviews'un gizlenmesi, bu ölçütlerde saptanabilir bir iyileşme sağlamadı.

Deney neyi ölçtü?

Normal Google Search ile karşılaştırıldığında, AI Mode grubuna atanmak dış sitelere tıklama oranını 18,8 yüzde puan azalttıAI Mode grubuna atanmanın etkisi (intent-to-treat)
18,8yüzde puan daha düşük
AI Mode grubuna atanan katılımcıların arama oturumları; Google'ın değişmeden kaldığı durumla karşılaştırma.AI Mode grubuna atanmanın etkisi (intent-to-treat)
0,92daha az arama oturumu / gün
AI Overviews gizlendiğinde dış sitelere tıklama oranı; müdahalenin AI Overviews gösterilip gösterilmemesini gerçekten değiştirdiği durumlar için.Yerel ortalama müdahale etkisi; AI Overviews'un yalnızca %51,1'i gizlendi
8,8yüzde puan daha yüksek

Tıklamalara ilişkin iki değer de farklı türde tahminlerdir. İkisi de yüzdesel değişimi değil, yüzde puan cinsinden değişimi anlatır ve aramalar üzerinden ölçülür. Burada müşteriler ölçülmedi.

KaynakMakalenin arXiv HTML tam metniarXiv'de ön baskı, 18 Ağustos 2026'da gönderildi. ABD'de Chrome ve Google Search kullanan yetişkinler; Mart 2026'da yedi günlük müdahale. 30 Ağustos 2026'da kontrol edildi.

04Kanıtın sınırı

Deney size neyi söylemiyor?

Bu, ABD'deki Chrome kullanıcılarıyla yapılmış bir çalışmaydı. Sayılan şey, yayıncılara ve diğer web sitelerine giden tıklamalardı. Fiziksel işletme konumlarını, yerel arama niyetini, Google Maps'i, menüleri, rezervasyonları, siparişleri, satın almaları veya geliri incelemedi. Kimseyi müşteri olduğu noktaya kadar takip etmedi.

Müdahale yedi gün sürdü. Bu yüzden alışkanlıkların aylar içinde nasıl yerleştiğini anlatamaz. Örneklemde daha genç, daha eğitimli ve siyasi olarak sola eğilimli kişiler ağırlıktaydı. Çalışma sırasında AI Mode reklam göstermiyordu. Bu da diğer Google Search yapılandırmalarıyla karşılaştırmayı sınırlar. Makale, kamuya açık bir ön baskıdır ve hakem değerlendirmesinden geçmemiştir. Ham tarama verileri yayımlanmamıştır.

Çalışma, işletme bilgilerinizi düzeltmenin adınızın geçmesini, kaynak gösterilmenizi, tıklama, sipariş veya gelir elde etmenizi sağladığını da göstermiyor. Doğru çalışma saatleri ve fiyatlar başlı başına değerlidir. Ama bu sonuçlardan herhangi birinin kanıtı değildir.

Neler ölçüldü, neler ölçülmedi?

Deneyde ölçülenler

  • Google'dan yayıncılara ve diğer web sitelerine giden tıklamalar
  • Günlük arama oturumu sayısı
  • Bildirilen güven, yararlılık, memnuniyet, kontrol hissi ve alaka düzeyi

Ölçülmeyenler

  • Fiziksel işletme konumları ve yerel arama niyeti
  • Google Maps, menüler, rezervasyonlar, siparişler, satın almalar ve gelir
  • Birinin müşteri olması
  • Alışkanlıkların aylar içindeki seyri: Müdahale yedi gün sürdü
  • AI Mode reklamları: Çalışma sırasında hiç reklam gösterilmedi

05Ne yapabilirsiniz?

Ne yapabilirsiniz?

Beş durumu beş ayrı kanıt alanı olarak ele alın. Her birini gerçekten kaydedildiği yerde ölçün.

  1. 01Bir görünürlük gözleminde motoru, arayüzü, soruyu, dil ve bölge ayarını, tarihi, yanıtı ve gösterilen kaynağı saklayın.
  2. 02Yönlendirmeler için, adınızın geçmesinden ziyaret sonucu çıkarmak yerine kendi analiz verilerinize bakın.
  3. 03Atılan adımları ölçmek için telefon aramalarını, rezervasyonları ve siparişleri bunları alan sistemlerde sayın.
  4. 04Müşteriler için niyetleri değil, tamamlanmış sonuçları sayın.
  5. 05Çalışma saatlerini, hizmetleri, fiyatları, müsaitliği ve kuralları güncel tutun. Bilgilerin doğru olması, ardından ilgi geldiğinin kanıtı değildir.

Bir rapor yalnızca adınızın geçtiğini söyleyebiliyorsa bildiğiniz şey budur. Sonrasındaki her aşamanın kendi sayısına ihtiyacı vardır.

06Daha ayrıntılı

Kanıtların ayrıntısı

Paydalar birbirinin yerine kullanılamaz. 1.444 kişi kaydoldu, ilk anketi tamamladı ve bir tarayıcı eklentisi kurdu. Herkes önce üç gün boyunca Google Search'ü değişiklik olmadan kullandı. Bu, araştırmacılara başlangıç durumunu gösterdi. Bu kişilerin 1.100'ü yedi günlük deney döneminde en az bir arama yaptı. Davranışa ilişkin bütün sonuçlar bu gruba dayanır. 956 kişi kapanış anketini tamamladı. Bildirilen algılara ilişkin bütün sonuçlar ise bu daha küçük gruba dayanır. Bu iki sayıdan hiçbiri yerel işletmelerin müşterilerini saymaz.

Üç grup, üç farklı sonuç türü

kişi kaydoldu, ilk anketi tamamladı ve tarayıcı eklentisini kurdu
1.444
kişi yedi gün içinde en az bir arama yaptı. Davranışa ilişkin bütün sonuçlar bu gruba dayanır.
1.100
kişi kapanış anketini tamamladı. Bildirilen algılara ilişkin bütün sonuçlar bu gruba dayanır.
956

Bu grupların hiçbiri yerel işletmelerin müşterilerini saymıyor.

KaynakMakalenin arXiv HTML tam metniMakalenin arXiv tam metni, yöntemler ve müdahaleye uyum bölümleri. 30 Ağustos 2026'da kontrol edildi.

Tıklamalara ilişkin iki değer de farklı türde tahminlerdir. AI Mode grubunda aramaların %94,7'si başarıyla yönlendirildi. Bu yüzden makale, o koşula atanmanın etkisini, yani atandığı gruba göre etki tahminini (intent-to-treat) bildiriyor: dış sitelere tıklama oranında 18,8 yüzde puan düşüş. Yapay zekâsız koşul ise aynı şekilde sürdürülemedi. İlk deney gününde AI Overviews'un yaklaşık %90'ını gizledi. Ardından Google, AI Overviews'un sayfa yapısını değiştirdi ve eklentinin gizleme mantığı güvenilir biçimde çalışmaz oldu. Deneyin tamamında AI Overviews'un yalnızca %51,1'i gizlendi. Bu nedenle makale, müdahalenin gerçekten değiştirdiği maruziyetin etkisini, yani yerel ortalama müdahale etkisini bildiriyor: tıklama oranında 8,8 yüzde puan artış. Müdahalenin kısmen aksadığı bilgisi sayıyla birlikte verilmelidir. İki sonuç, aynı A/B testinin simetrik artı ve eksi tarafları gibi okunmamalıdır.

Her iki sayı da yüzde puan cinsinden değişimi anlatır, yüzdesel değişimi değil. İkisi de aramalara ilişkin ölçümlerdir. Burada müşteriler ölçülmedi.

07Kaynaklar

Kaynaklar

Yalnızca kamuya açık birincil kaynaklar. Zaman sırasının izlenebilmesi için yayın tarihleri ile kontrol ettiğimiz tarihleri ayrı tutuyoruz.

  1. 01arXiv özeti ve gönderim kaydı, 18 Ağustos 2026'da gönderildi; 30 Ağustos 2026'da kontrol edildi.
  2. 02Makalenin arXiv HTML tam metni, yöntemler, sonuçlar, müdahaleye uyum, sınırlılıklar ve açıklamalar; 30 Ağustos 2026'da kontrol edildi.